alt

Stappenplan scope 1, 2 en 3

Van inzicht tot reductie

Het meten van een carbon footprint geeft inzicht in waarmee we aan de slag moeten met elkaar. Hoe kun je zelf tot doelstellingen, inzicht en acties komen? Doorloop daarvoor de volgende stappen:

1. Bereken de footprint

We adviseren om te beginnen met het globaal inzichtelijk maken van de CO₂e-uitstoot van jouw eigen bedrijf. Hierin adviseert Jumbo om de rekenregels van de Greenhouse Gas (GHG) Protocol aan te houden. Dit protocol is de standaard die wordt gebruikt voor het uniform berekenen van scope 1, 2 en 3 emissies, vergelijkbaar met IFRS voor financiële rapportage.

Het is belangrijk om eerst bepaalde keuzes te maken in meetmethodiek, zodat jaar na jaar dezelfde methode wordt gehanteerd en cijfers vergelijkbaar zijn. Het GHG Protocol heeft hiervoor een document opgesteld om te bepalen welke keuzes er gemaakt kunnen worden. Vergeet niet om deze keuzes ook vast te leggen in een rapportagehandleiding, zodat deze keuzes herleidbaar zijn voor toekomstige collega's en accountant.

Het GHG Protocol verdeelt de CO₂e footprint onder in scope 1, 2 en 3. In de afbeelding rechts is te zien wat er allemaal in welke scope valt.

  • Voor scope 1 en 2 is het belangrijk om gebruik te maken van gegevens van facturen of energiemanagementsystemen. Extra guidance vanuit de GHG Protocol hierover staat hier. Om vervolgens te komen tot CO₂e zijn emissiefactoren nodig. Deze factoren rekenen bijvoorbeeld een m3 gas om naar CO₂e, omdat bij verbranding van een kubieke meter gas altijd ongeveer dezelfde hoeveelheid CO₂e vrijkomt. Om te komen tot deze emissiefactoren kun je gebruik maken publiek beschikbare emissiefactoren van Emissiefactoren of DEFRA.
  • Voor scope 3 kan het helpen om te beginnen met een scope 3 screening om te zien waar de grootste CO₂e-categorieën zitten. Hiervoor kun je bijvoorbeeld gebruik maken van de tools van de SME Climate Hub of Sustainalize. Extra guidance vanuit de GHG Protocol voor scope 3 is hier te vinden.

SME Climate Hub

SME Climate Hub is een belangrijke organisatie gelinkt aan de VN, welke vele tools en trainingen heeft ontwikkeld om specifiek MKB-bedrijven te helpen met hun klimaatstrategie. Via deze website leer je snel en gemakkelijk in hapklare brokken wat je allemaal kunt doen. Dit onderdeel geeft je bijvoorbeeld de mogelijkheid om je eigen footprint te meten. 

Over de berekening van Jumbo

Bij de berekening van Jumbo valt op dat onze eigen bedrijfsvoering, oftewel scope 1 en 2,  laag is ten opzichte van Scope 3. 2 procent van onze CO₂e-uitstoot zit in onze bedrijfsvoering en 98 procent in onze productketen.

2. Het stellen van doelen

Jumbo heeft zich gecommitteerd aan het Science Based Targets inititiative (SBTi) in lijn met de maximale 1,5 graad opwarming van de aarde. We vragen al onze leveranciers zich ook te committeren aan deze doelstellingen via SBTi en om de doelstellingen in lijn van SBTi te berekenen. Voor het bepalen van de hoogte, indienen en validatie van de doelstelling verwijzen we naar de website van SBTi. Voor MKB-bedrijven heeft SBTi een speciale route uitgezet. Voor bedrijven met een aanzienlijk omzetaandeel in FLAG-sectoren (Forestry, Land-use en Agriculture) heeft SBTi een sector-specifieke richtlijn opgesteld. Op de website van het SBTi kun je zien of dit ook voor jouw bedrijf geldt.

Goedkeuring klimaatdoelstellingen Jumbo

In 2022 hebben we ons gecommitteerd aan SBTi. Dit heeft in eerste instantie tot een nulmeting geleid, waarop onze scope 1,2 en scope 3 doelstellingen zijn gebaseerd. Jumbo gaat haar klimaatdoelstellingen ook indienen bij SBTi voor officiële goedkeuring.

3. Reduceren

Reduceren is de volgende stap. Een eerste stap is om te beginnen met het in kaart brengen van mogelijke acties die bijdragen aan CO₂e-reductie. Maak vervolgens per actie inzichtelijk wat de investeringen, in geld en middelen zijn en prioriteer op basis van deze inzichten. Probeer alle acties in de tijd weg te zetten om zo te zien of deze optellen tot de beoogde doelstelling. Hiermee wordt voorkomen dat er te kleine stappen in het begin worden gezet.

De relatief makkelijkste onderdelen van reductie liggen bij scope 1 en 2 omdat deze plaatsvinden in de eigen bedrijfsvoering en direct controleerbaar zijn door de onderneming. Ga naar Klimaatplein voor tools, stappenplan, subsidies en nog veel meer informatie  gericht op scope 1 en 2.

Scope 3 emissies omvatten de hele keten, zowel vóór het in jullie fabrieken terechtkomt (o.a. de grondstoffen) als nadat het jullie fabriek verlaat (het verwerken van verpakkingsafval, de verkoop van de producten, transport). Het omvat in totaal 15 categorieën. Laat duidelijk in de rapportage weten waar jouw bedrijf wel en niet mee te maken heeft en wat je dus wel en niet meet en probeert te reduceren.

Financiële ondersteuning Jumbo
Indien nodig kunnen PL-leveranciers ook gebruik maken van de extra financiële middelen die Jumbo ter beschikking stelt om gezamenlijk te investeren in reductie in de keten. Zodra de invulling en uitwerking hiervan bekend is en we weten welke innovaties hiervoor in aanmerking komen laten we dit weten.

4. Rapporteren

Om voortgang te laten zien aan stakeholders is het belangrijk om tenminste jaarlijks over de voortgang te rapporteren op de website of in een (duurzaamheids-)verslag. Vanuit de CSRD wordt dit per 2026 ook een wettelijke vereiste. Naast informatie voor externen geeft dit ook jaarlijks een moment om terug te kijken op de behaalde resultaten en bij te sturen indien dit nodig is.

Duurzaamheidsinspanningen

Als bedrijf wordt het steeds belangrijker om transparant te zijn over duurzaamheidsinspanningen. De ESG-wetgeving (Environmental, Social, Governance) zorgt voor richtlijnen en wetgeving die op korte termijn van kracht zijn.  Zo schrijft de CSDDD (ingangsdatum nog onbekend) voor dat bedrijven verantwoordelijk worden gehouden voor wat er binnen hun gehele keten gebeurt. Hierin wordt gepaste zorgvuldigheid (due diligence) gevraagd op drie ESG-gebieden. Via de CSRD wordt ook gevraagd hierop te rapporteren. Per 1-1-’24 voor beursgenoteerde bedrijven en een jaar later voor alle grote bedrijven (> 2 van deze drie kenmerken: >250 FTE, >40mio omzet, >20mio balanstotaal). Bedrijven moeten een nulmeting en een jaarlijkse progressie en toekomstige doelen rapporteren. Meer informatie kun je vinden op  de website van de SER.

5. Communiceren

Naast het verkleinen van de footprint en het rapporteren hierover, is het goed om successen actief te delen. Door over successen en dilemma's te communiceren inspireer je anderen en heb je als bedrijf meer impact dan alleen met je eigen footprint. Samen maken we meer impact dan alleen.